ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ – ಇತಿಹಾಸ, ಅರ್ಹತೆ, ಆಯ್ಕೆ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಪುರಸ್ಕೃತರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ

ಪೀಠಿಕೆ

ಆತ್ಮೀಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳೇ, ಇವತ್ತಿನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾವು ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾದ ಭಾರತ ರತ್ನದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳೋಣ. ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಮಹಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ಸಮಾಜದ ಒಳಿತಿಗಾಗಿ ಮೀಸಲಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವರು ದೇಶದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ವಿಜ್ಞಾನ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಕಲೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ಕೃಷಿ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಮಾಜಸೇವೆಯ ಮೂಲಕ ದೇಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಇಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಗೌರವ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ನೀಡುವ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯೇ ಭಾರತ ರತ್ನ (Bharat Ratna Award). ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆಯುವುದು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಸಿಗುವ ದೊಡ್ಡ ಗೌರವವಾಗಿದೆ.

ಭಾರತ ರತ್ನ ಎಂದರೆ ಭಾರತದ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನ ಎಂಬ ಅರ್ಥ ಬರುತ್ತದೆ. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ವಿಶೇಷ ಸಾಧನೆ ಮತ್ತು ದೇಶಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ KARTET, TET, CTET, GPSTR, HSTR, SDA ಮತ್ತು FDA ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೂ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ.

ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಯಾವಾಗ ಆರಂಭವಾಯಿತು, ಯಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆಯ್ಕೆ ವಿಧಾನವೇನು, ಪದಕದ ವಿಶೇಷತೆ ಏನು ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು ಯಾರು ಎಂಬುದನ್ನು ಸರಳ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳೋಣ.

1. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಎಂದರೇನು?

ಭಾರತ ರತ್ನವು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ನೀಡುವ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವವಾಗಿದೆ. ದೇಶದ ಯಾವುದೇ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಅಥವಾ ವಿಶೇಷ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಒಂದು ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ವಿಜ್ಞಾನ, ಕಲೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ, ರಾಜಕೀಯ, ಕ್ರೀಡೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದವರನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಸಂಶೋಧನೆ ಮಾಡಿದ ವಿಜ್ಞಾನಿ, ಶಿಕ್ಷಣದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಶ್ರಮಿಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ, ಸಂಗೀತ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಮಾಡಿದ ಕಲಾವಿದ ಅಥವಾ ದೇಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ದುಡಿದ ನಾಯಕರು ಈ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರರಾಗಬಹುದು.

ಆದರೆ ಎಲ್ಲ ಸಾಧಕರಿಗೂ ಭಾರತ ರತ್ನ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸಾಧನೆ ಮತ್ತು ದೇಶಕ್ಕೆ ಅವರು ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

2. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಯಾವಾಗ ಆರಂಭವಾಯಿತು?

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು 1954ರ ಜನವರಿ 2ರಂದು ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ದೇಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಮಹತ್ವದ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.

1954ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಮೂವರಿಗೆ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಅವರು:

1. ಚಕ್ರವರ್ತಿ ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರಿ
2. ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್
3. ಡಾ. ಚಂದ್ರಶೇಖರ ವೆಂಕಟ ರಾಮನ್ (ಸಿ.ವಿ. ರಾಮನ್)

ಚಕ್ರವರ್ತಿ ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರಿ ಅವರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರು ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು. ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿದ್ದರು. ಡಾ. ಸಿ.ವಿ. ರಾಮನ್ ಅವರು ವಿಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿದ ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದರು.

ಈ ಮೂವರ ಸಾಧನೆಗಳು ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದವರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದೇ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

3. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡುವ ಉದ್ದೇಶವೇನು?

3.1 ದೇಶಕ್ಕೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದವರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು

ದೇಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಬಹುಭಾಗವನ್ನು ಮೀಸಲಿಟ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸೇವೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

3.2 ಮಹಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ನೆನಪಿಸುವುದು

ಕೆಲವರು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಲು ಇಂತಹ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

3.3 ಯುವಜನರಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡುವುದು

ಮಹಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಂಡಾಗ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಪ್ರೇರಣೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಪರಿಶ್ರಮ, ಜ್ಞಾನ, ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಅವರಿಂದ ಕಲಿಯಬಹುದು.

3.4 ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಸಾಧಕರಿಗೆ ಗೌರವ ನೀಡುವುದು

ದೇಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು, ಶಿಕ್ಷಕರು, ಕಲಾವಿದರು, ಲೇಖಕರು ಮತ್ತು ಸಮಾಜಸೇವಕರೂ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ ಸಾಧಕರ ಸೇವೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

4. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಯಾರು ಅರ್ಹರು?

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಯಾವುದೇ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಅಸಾಧಾರಣ ಸೇವೆ ಅಥವಾ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು.

ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದವರಿಗೂ ಈ ಗೌರವ ದೊರೆಯಬಹುದು.

• ವಿಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಸಂಶೋಧನೆ ಮಾಡಿದವರು.
• ಶಿಕ್ಷಣದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದವರು.
• ಕಲೆ, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದವರು.
• ದೇಶದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದವರು.
• ಸಮಾಜದ ಒಳಿತಿಗಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸಿದವರು.
• ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದವರು.

ಗಮನಿಸಿ: ಭಾರತ ರತ್ನಕ್ಕೆ ಜಾತಿ, ಧರ್ಮ, ಲಿಂಗ ಅಥವಾ ವೃತ್ತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಿತಿ ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ ಯಾರಿಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ.

5. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ?

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯವರ ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಅಥವಾ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇಲ್ಲ. ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸಾಧನೆ, ಸೇವೆ ಮತ್ತು ದೇಶಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡುವ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳು ಹೀಗಿವೆ:

1. ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸಾಧನೆ ಮತ್ತು ಸೇವೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
2. ದೇಶಕ್ಕೆ ಅವರು ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಗಮನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
3. ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯವರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಹೆಸರನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
4. ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

ವ್ಯಕ್ತಿ ನಿಧನರಾದ ನಂತರವೂ ಅವರ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಬಹುದು. ಇದನ್ನು ಮರಣೋತ್ತರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, 2024ರಲ್ಲಿ ಪಿ.ವಿ. ನರಸಿಂಹ ರಾವ್, ಚೌಧರಿ ಚರಣ್ ಸಿಂಗ್, ಕರ್ಪೂರಿ ಠಾಕೂರ್ ಮತ್ತು ಡಾ. ಎಂ.ಎಸ್. ಸ್ವಾಮಿನಾಥನ್ ಅವರಿಗೆ ಮರಣೋತ್ತರವಾಗಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

6. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಪದಕ ಹೇಗಿರುತ್ತದೆ?

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಪದಕಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ವಿನ್ಯಾಸವಿದೆ. ಅದರ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಹೀಗಿವೆ:

• ಪದಕವು ಅರಳಿ ಬಿಟ್ಟ ಅಶ್ವತ್ಥದ ಎಲೆಯ ಆಕಾರವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ.
• ಪದಕದ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಚಿತ್ರವಿರುತ್ತದೆ.
• ಸೂರ್ಯನ ಚಿತ್ರದ ಕೆಳಗೆ ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ “ಭಾರತ ರತ್ನ” ಎಂದು ಬರೆಯಲಾಗಿರುತ್ತದೆ.
• ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯ ಲಾಂಛನ ಮತ್ತು “ಸತ್ಯಮೇವ ಜಯತೇ” ಎಂಬ ವಾಕ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.
• ಪದಕವನ್ನು ಕಂಚಿನ ಬಣ್ಣದ ಲೋಹದಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪದಕದ ಜೊತೆಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಸಹಿಯಿರುವ ಸನದು ಅಥವಾ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನೂ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದಿರುವುದಕ್ಕೆ ಅಧಿಕೃತ ದಾಖಲೆಯಾಗಿದೆ.

7. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಹಣ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆಯೇ?

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ನಗದು ಬಹುಮಾನ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಹಣದ ಬಹುಮಾನಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ದೇಶದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರಿಗೆ ಪದಕ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಸಹಿಯಿರುವ ಸನದನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಅಸಾಧಾರಣ ಸೇವೆಯನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದೇ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

8. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು

1. ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗುವ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವವೇ ಭಾರತ ರತ್ನ.
2. ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ: ಹಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಸಾಧಕರನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು.
3. ವಿದೇಶಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೂ ನೀಡಬಹುದು: ಭಾರತದ ಹೊರಗಿನ ಕೆಲವು ಗಣ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೂ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
4. ಮರಣೋತ್ತರವಾಗಿ ನೀಡಬಹುದು: ವ್ಯಕ್ತಿ ನಿಧನರಾದ ನಂತರವೂ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಬಹುದು.
5. ವಾರ್ಷಿಕ ಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಮಿತಿ ಇದೆ: ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗರಿಷ್ಠ ಮೂವರಿಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
6. ನಗದು ಬಹುಮಾನವಿಲ್ಲ: ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಪದಕ ಮತ್ತು ಸನದು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
7. ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ ಗೌರವ: ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸಾಧನೆಗೆ ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಮನ್ನಣೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

9. ಮೊದಲ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದವರು ಯಾರು?

9.1 ಚಕ್ರವರ್ತಿ ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರಿ

ಚಕ್ರವರ್ತಿ ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರಿ ಅವರನ್ನು ರಾಜಾಜಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಾನಂತರ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ಅವರು ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾರತದ ಕೊನೆಯ ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್ ಆಗಿದ್ದರು. ದೇಶಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಸೇವೆಗಾಗಿ 1954ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದರು.

9.2 ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್

ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಭಾರತದ ಎರಡನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಅವರ ಜನ್ಮದಿನವಾದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 5ರಂದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಗೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ ಅವರಿಗೆ 1954ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

9.3 ಡಾ. ಸಿ.ವಿ. ರಾಮನ್

ಡಾ. ಚಂದ್ರಶೇಖರ ವೆಂಕಟ ರಾಮನ್ ಅವರು ಭಾರತದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಾಗಿದ್ದರು. ಬೆಳಕಿನ ಚದುರುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅವರ ಸಂಶೋಧನೆಯನ್ನು “ರಾಮನ್ ಪರಿಣಾಮ” ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರಿಗೆ 1930ರಲ್ಲಿ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರೆಯಿತು. ವಿಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ 1954ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನವೂ ದೊರೆಯಿತು.

10. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಅವರ ಸಾಧನೆಗಳು

10.1 ಡಾ. ಬಿ.ಆರ್. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್

ಡಾ. ಬಿ.ಆರ್. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರು ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಾನತೆ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಜನರ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದರು. ಅವರ ಸೇವೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ 1990ರಲ್ಲಿ ಮರಣೋತ್ತರವಾಗಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

10.2 ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ

ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ ಅವರು ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು 1966ರಿಂದ 1977ರವರೆಗೆ ಮತ್ತು 1980ರಿಂದ 1984ರವರೆಗೆ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಅವರ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ 1971ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

10.3 ಮದರ್ ತೆರೆಸಾ

ಮದರ್ ತೆರೆಸಾ ಅವರು ಬಡವರು, ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದವರು ಮತ್ತು ನೆರವು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದ ಜನರ ಸೇವೆಗೆ ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ಮುಡಿಪಾಗಿಟ್ಟರು. ಅವರ ಮಾನವೀಯ ಸೇವೆಯನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ 1980ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

10.4 ಡಾ. ಎ.ಪಿ.ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ

ಡಾ. ಎ.ಪಿ.ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಹನ್ನೊಂದನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಭಾರತದ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದರು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿಯೂ ಅವರು ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ 1997ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

10.5 ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ

ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ ಅವರು ಭಾರತದ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ, ರಾಜಕಾರಣಿ ಮತ್ತು ಕವಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ದೇಶದ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ 2015ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

10.6 ಸಚಿನ್ ತೆಂಡೂಲ್ಕರ್

ಸಚಿನ್ ತೆಂಡೂಲ್ಕರ್ ಅವರು ಭಾರತದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಿಗೆ 2014ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಕ್ರೀಡಾಪಟು ಎಂಬ ವಿಶೇಷತೆ ಅವರಿಗಿದೆ.

10.7 ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್

ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್ ಅವರು ಭಾರತದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಹಲವು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಭಾರತೀಯ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದರು. ಸಂಗೀತ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಅವರಿಗೆ 2001ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

10.8 ಎಂ.ಎಸ್. ಸುಬ್ಬುಲಕ್ಷ್ಮಿ

ಎಂ.ಎಸ್. ಸುಬ್ಬುಲಕ್ಷ್ಮಿ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಗಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತವನ್ನು ದೇಶದ ಹೊರಗೂ ಪರಿಚಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ಅವರಿಗೆ 1998ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

10.9 ನೆಲ್ಸನ್ ಮಂಡೇಲಾ

ನೆಲ್ಸನ್ ಮಂಡೇಲಾ ಅವರು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ವರ್ಣಭೇದ ನೀತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದ ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕರು. ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಹೋರಾಡಿದರು. ಅವರಿಗೆ 1990ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

10.10 ಖಾನ್ ಅಬ್ದುಲ್ ಗಫಾರ್ ಖಾನ್

ಖಾನ್ ಅಬ್ದುಲ್ ಗಫಾರ್ ಖಾನ್ ಅವರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರು ಮತ್ತು ಅಹಿಂಸೆಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ ನಾಯಕರು. ಅವರನ್ನು “ಸೀಮಾಂತ ಗಾಂಧಿ” ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರಿಗೆ 1987ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

11. 2024ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಐದು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು

2024ರಲ್ಲಿ ಐದು ಗಣ್ಯರಿಗೆ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಇವರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ವರಿಗೆ ಮರಣೋತ್ತರವಾಗಿ ಈ ಗೌರವ ನೀಡಲಾಯಿತು.

11.1 ಕರ್ಪೂರಿ ಠಾಕೂರ್

ಕರ್ಪೂರಿ ಠಾಕೂರ್ ಅವರು ಬಿಹಾರದ ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೆಲಸಗಳಿಗಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ 2024ರಲ್ಲಿ ಮರಣೋತ್ತರವಾಗಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

11.2 ಲಾಲ್ ಕೃಷ್ಣ ಅಡ್ವಾಣಿ

ಲಾಲ್ ಕೃಷ್ಣ ಅಡ್ವಾಣಿ ಅವರು ಭಾರತದ ಹಿರಿಯ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಅವರು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಿಗೆ 2024ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

11.3 ಪಿ.ವಿ. ನರಸಿಂಹ ರಾವ್

ಪಿ.ವಿ. ನರಸಿಂಹ ರಾವ್ ಅವರು ಭಾರತದ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ಆಡಳಿತದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕ ನೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ನಡೆದವು. ಅವರಿಗೆ 2024ರಲ್ಲಿ ಮರಣೋತ್ತರವಾಗಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

11.4 ಚೌಧರಿ ಚರಣ್ ಸಿಂಗ್

ಚೌಧರಿ ಚರಣ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರು ಭಾರತದ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದರು. ರೈತರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವಿಚಾರಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಗಮನ ನೀಡಿದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ 2024ರಲ್ಲಿ ಮರಣೋತ್ತರವಾಗಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

11.5 ಡಾ. ಎಂ.ಎಸ್. ಸ್ವಾಮಿನಾಥನ್

ಡಾ. ಎಂ.ಎಸ್. ಸ್ವಾಮಿನಾಥನ್ ಅವರು ಭಾರತದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಸಿರು ಕ್ರಾಂತಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಮಹತ್ವದ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದರು. ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅವರ ಕೆಲಸ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು. ಅವರಿಗೆ 2024ರಲ್ಲಿ ಮರಣೋತ್ತರವಾಗಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಲಾಯಿತು.

12. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಮಹಿಳೆಯರು

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಮಹಿಳೆಯರು ರಾಜಕೀಯ, ಸಂಗೀತ, ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಮಾಜಸೇವೆಯಂತಹ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

• ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ – 1971
• ಮದರ್ ತೆರೆಸಾ – 1980
• ಅರುಣಾ ಆಸಫ್ ಅಲಿ – 1997
• ಎಂ.ಎಸ್. ಸುಬ್ಬುಲಕ್ಷ್ಮಿ – 1998
• ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್ – 2001

ಇವರ ಸಾಧನೆಗಳು ಮಹಿಳೆಯರು ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ ರಾಜಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರೆ, ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್ ಸಂಗೀತ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರು. ಮದರ್ ತೆರೆಸಾ ಮಾನವೀಯ ಸೇವೆಗೆ ಹೆಸರಾದರು.

13. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವಿದೇಶಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಭಾರತದ ಹೊರಗಿನ ಕೆಲವು ಗಣ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೂ ಈ ಗೌರವ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

• ಖಾನ್ ಅಬ್ದುಲ್ ಗಫಾರ್ ಖಾನ್ – 1987
• ನೆಲ್ಸನ್ ಮಂಡೇಲಾ – 1990

ಖಾನ್ ಅಬ್ದುಲ್ ಗಫಾರ್ ಖಾನ್ ಅವರು ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಹೆಸರಾದವರು. ನೆಲ್ಸನ್ ಮಂಡೇಲಾ ಅವರು ವರ್ಣಭೇದ ನೀತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಾರಿದರು.

14. ಭಾರತ ರತ್ನ ಮತ್ತು ಪದ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸ

ಅಂಶ	ಭಾರತ ರತ್ನ	ಪದ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಸ್ಥಾನಮಾನ	ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವ	ಪ್ರಮುಖ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ಗುಂಪು
ಉದ್ದೇಶ	ಅತ್ಯುನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಅಸಾಧಾರಣ ಸೇವೆ ಅಥವಾ ಸಾಧನೆಗೆ ಗೌರವ	ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸಾಧನೆಗೆ ಗೌರವ
ವರ್ಗಗಳು	ಒಂದೇ ಪ್ರಶಸ್ತಿ	ಪದ್ಮವಿಭೂಷಣ, ಪದ್ಮಭೂಷಣ ಮತ್ತು ಪದ್ಮಶ್ರೀ
ನಗದು ಬಹುಮಾನ	ಇಲ್ಲ	ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇಲ್ಲ

ಪದ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪದ್ಮವಿಭೂಷಣ, ಪದ್ಮಭೂಷಣ ಮತ್ತು ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಎಂಬ ಮೂರು ವರ್ಗಗಳಿವೆ. ಭಾರತ ರತ್ನವು ಇವುಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದ್ದು, ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವವಾಗಿದೆ.

15. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಮಹತ್ವ

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅಪಾರ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಯುವಜನರು ತಮ್ಮ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಲು ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಒಬ್ಬ ವಿಜ್ಞಾನಿಯ ಸಂಶೋಧನೆಯಿಂದ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅನೇಕ ರೈತರಿಗೆ ಸಹಾಯವಾಗಬಹುದು. ಒಬ್ಬ ಶಿಕ್ಷಕನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಿಂದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಜೀವನ ಬದಲಾಗಬಹುದು. ಒಬ್ಬ ಕಲಾವಿದನ ಸಂಗೀತವು ಅನೇಕ ಜನರ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಸಂತೋಷ ನೀಡಬಹುದು.

ಇಂತಹ ಕೆಲಸಗಳು ಸಮಾಜದ ಮೇಲೆ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಭಾರತ ರತ್ನದಂತಹ ಗೌರವಗಳು ಆ ಸೇವೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತವೆ.

ದೇಶಕ್ಕೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆಯುವುದೇ ಮುಖ್ಯ ಗುರಿಯಾಗಬೇಕಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಇತರರ ಒಳಿತಿಗಾಗಿ ಬಳಸುವುದೂ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯ.

16. ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಭಾರತ ರತ್ನದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು

• ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಆರಂಭ: 1954ರ ಜನವರಿ 2.
• ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ: ಭಾರತ ರತ್ನ.
• ಮೊದಲ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು: ಚಕ್ರವರ್ತಿ ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರಿ, ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಮತ್ತು ಡಾ. ಸಿ.ವಿ. ರಾಮನ್.
• ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳೆ: ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ (1971).
• ಮರಣೋತ್ತರವಾಗಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ವ್ಯಕ್ತಿ: ಲಾಲ್ ಬಹದ್ದೂರ್ ಶಾಸ್ತ್ರಿ (1966).
• ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಕ್ರೀಡಾಪಟು: ಸಚಿನ್ ತೆಂಡೂಲ್ಕರ್ (2014).
• ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವಿದೇಶಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಉದಾಹರಣೆಗಳು: ಖಾನ್ ಅಬ್ದುಲ್ ಗಫಾರ್ ಖಾನ್ ಮತ್ತು ನೆಲ್ಸನ್ ಮಂಡೇಲಾ.
• 2024ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದವರು: ಕರ್ಪೂರಿ ಠಾಕೂರ್, ಲಾಲ್ ಕೃಷ್ಣ ಅಡ್ವಾಣಿ, ಪಿ.ವಿ. ನರಸಿಂಹ ರಾವ್, ಚೌಧರಿ ಚರಣ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಡಾ. ಎಂ.ಎಸ್. ಸ್ವಾಮಿನಾಥನ್.
• ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುವವರು: ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು.
• ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುವವರು: ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯವರು.
• ನಗದು ಬಹುಮಾನ: ಇಲ್ಲ.
• ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನೀಡಬಹುದಾದ ಗರಿಷ್ಠ ಸಂಖ್ಯೆ: ಮೂರು.

ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಓದುವಾಗ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಹೆಸರುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಅವರು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ವರ್ಷವನ್ನೂ ನೆನಪಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು. ಹೊಸ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರ ಹೆಸರುಗಳು ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಇತ್ತೀಚಿನ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನೂ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.

17. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಬಹು ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQ)

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು?

A) 1947
B) 1950
C) 1954
D) 1960

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: C) 1954

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಯಾವುದು?

A) ಪದ್ಮಶ್ರೀ
B) ಭಾರತ ರತ್ನ
C) ಅರ್ಜುನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
D) ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: B) ಭಾರತ ರತ್ನ

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಯಾರು?

A) ಸಚಿನ್ ತೆಂಡೂಲ್ಕರ್
B) ಎ.ಪಿ.ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ
C) ಡಾ. ಸಿ.ವಿ. ರಾಮನ್
D) ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: C) ಡಾ. ಸಿ.ವಿ. ರಾಮನ್

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳೆ ಯಾರು?

A) ಮದರ್ ತೆರೆಸಾ
B) ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ
C) ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್
D) ಎಂ.ಎಸ್. ಸುಬ್ಬುಲಕ್ಷ್ಮಿ

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: B) ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಕ್ರೀಡಾಪಟು ಯಾರು?

A) ಧ್ಯಾನ್ ಚಂದ್
B) ಪಿ.ಟಿ. ಉಷಾ
C) ಸಚಿನ್ ತೆಂಡೂಲ್ಕರ್
D) ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: C) ಸಚಿನ್ ತೆಂಡೂಲ್ಕರ್

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಡಾ. ಎಂ.ಎಸ್. ಸ್ವಾಮಿನಾಥನ್ ಅವರು ಯಾವ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವರು?

A) ಸಂಗೀತ
B) ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನ
C) ಕ್ರಿಕೆಟ್
D) ಸಾಹಿತ್ಯ

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: B) ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನ

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾರಿಗೆ ನೀಡಬಹುದು?

A) ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರಿಗೆ ಮಾತ್ರ
B) ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ
C) ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ಮಾತ್ರ
D) ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: D) ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಏನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ?

A) ನಗದು ಬಹುಮಾನ
B) ಪದಕ ಮತ್ತು ಸನದು
C) ಸರ್ಕಾರಿ ಉದ್ಯೋಗ
D) ಮನೆ

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: B) ಪದಕ ಮತ್ತು ಸನದು

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ನೆಲ್ಸನ್ ಮಂಡೇಲಾ ಅವರು ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದರು?

A) 1980
B) 1987
C) 1990
D) 1998

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: C) 1990

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: 2024ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಯಾರು?

A) ಡಾ. ಸಿ.ವಿ. ರಾಮನ್
B) ಡಾ. ಎಂ.ಎಸ್. ಸ್ವಾಮಿನಾಥನ್
C) ಡಾ. ವಿಕ್ರಂ ಸಾರಾಭಾಯಿ
D) ಡಾ. ಹೋಮಿ ಭಾಭಾ

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: B) ಡಾ. ಎಂ.ಎಸ್. ಸ್ವಾಮಿನಾಥನ್

18. ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (FAQs)

1. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಎಂದರೇನು?

ಭಾರತ ರತ್ನವು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ನೀಡುವ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಸೇವೆ ಅಥವಾ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ಈ ಗೌರವ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

2. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾವಾಗ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು?

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು 1954ರ ಜನವರಿ 2ರಂದು ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.

3. ಮೊದಲ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದವರು ಯಾರು?

ಚಕ್ರವರ್ತಿ ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರಿ, ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಮತ್ತು ಡಾ. ಸಿ.ವಿ. ರಾಮನ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದರು.

4. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಯಾರು ಅರ್ಹರು?

ಯಾವುದೇ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಅಸಾಧಾರಣ ಸೇವೆ ಅಥವಾ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ.

5. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕೇ?

ಇಲ್ಲ. ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಲ್ಲ. ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡುವ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

6. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಹಣ ಸಿಗುತ್ತದೆಯೇ?

ಇಲ್ಲ. ಭಾರತ ರತ್ನದ ಜೊತೆಗೆ ನಗದು ಬಹುಮಾನ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಪದಕ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಸಹಿಯಿರುವ ಸನದು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

7. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಮರಣೋತ್ತರವಾಗಿ ನೀಡಬಹುದೇ?

ಹೌದು. ವ್ಯಕ್ತಿ ನಿಧನರಾದ ನಂತರವೂ ಅವರ ಸಾಧನೆ ಮತ್ತು ಸೇವೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ನೀಡಬಹುದು.

8. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳೆ ಯಾರು?

ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ ಅವರು 1971ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.

9. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಕ್ರೀಡಾಪಟು ಯಾರು?

ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ ಸಚಿನ್ ತೆಂಡೂಲ್ಕರ್ ಅವರು 2014ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದರು. ಅವರು ಈ ಗೌರವ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಕ್ರೀಡಾಪಟು.

10. 2024ರಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಜನರಿಗೆ ಭಾರತ ರತ್ನ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು?

2024ರಲ್ಲಿ ಐದು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಭಾರತ ರತ್ನ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ವರಿಗೆ ಮರಣೋತ್ತರವಾಗಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು.

11. ಭಾರತ ರತ್ನ ಮತ್ತು ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಒಂದೇ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳೇ?

ಇಲ್ಲ. ಭಾರತ ರತ್ನವು ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ. ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪದ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ಮೂರು ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

12. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾರು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ?

ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯವರ ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉಪಸಂಹಾರ

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವವಾಗಿದೆ. ದೇಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಅಪಾರ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಗೌರವಿಸುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ವಿಜ್ಞಾನ, ಶಿಕ್ಷಣ, ರಾಜಕೀಯ, ಕೃಷಿ, ಕಲೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಮಾಜಸೇವೆಯಂತಹ ಹಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದವರ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಂಡಾಗ ಪರಿಶ್ರಮ, ಜ್ಞಾನ, ಸೇವೆ ಮತ್ತು ದೇಶದ ಮೇಲಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಮಹತ್ವ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ.

ಒಳ್ಳೆಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ದೊಡ್ಡ ಹುದ್ದೆಯೇ ಬೇಕೆಂದಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಜನರ ಒಳಿತಿಗಾಗಿ ಬಳಸಿದರೂ ದೇಶಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಸಾಧಕರ ಜೀವನ ನಮಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.

ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಭಾರತ ರತ್ನದ ಇತಿಹಾಸ, ಮೊದಲ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು, ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧಕರು ಮತ್ತು ಅವರು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ವರ್ಷಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು. ಈ ಮಾಹಿತಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ತಯಾರಿಗೂ ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಲೇಖನ ನಿಮಗೆ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದ್ದರೆ ನಿಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿದ್ದರೆ ಕಾಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೇಳಬಹುದು.

ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರ ಅಧಿಕೃತ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ಗಳನ್ನು ನೋಡಿ.

• ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯ
• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪೋರ್ಟಲ್