ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು: ಜೀವನ, ಸಾಧನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ

ಪರಿಚಯ

ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ದೇಶದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ ಅನೇಕ ಮಹನೀಯರು ನೆನಪಾಗುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದರು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಶಿಕ್ಷಣ, ವಿಜ್ಞಾನ, ರಾಜಕೀಯ, ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಣೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಯ ಮೂಲಕ ದೇಶಕ್ಕೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಇಂತಹ ಸಾಧಕರನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಹಲವು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವವೇ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (Bharat Ratna Award).

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದವರಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು, ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞರು, ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು, ಕಲಾವಿದರು ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ಸೇವಕರು ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಕೆಲವರಿಗೂ ಈ ಗೌರವ ದೊರೆತಿದೆ. ಅವರು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಾಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲೇ ಅಥವಾ ಆ ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿಯಾದ ನಂತರವೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ದೇಶದ ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು. ಈ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿರುವವರು ಸಂವಿಧಾನದ ಪ್ರಕಾರ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ದೇಶದ ಏಕತೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಭಾರತದ ಎಲ್ಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಿಗೂ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರೆತಿಲ್ಲ. ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಆರು ಮಂದಿ ಈ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಅವರು ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್, ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್, ಡಾ. ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್, ವರಾಹಗಿರಿ ವೆಂಕಟ ಗಿರಿ, ಡಾ. ಎ. ಪಿ. ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಮತ್ತು ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ.

ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಪರಿಚಯ, ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಜೀವನ, ಅವರ ಸಾಧನೆಗಳು, ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ವರ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಉಪಯುಕ್ತವಾದ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸರಳ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಯೋಣ.

1. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಎಂದರೇನು?

ಭಾರತ ರತ್ನವು ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ದೇಶಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವದ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ 1954ರಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.

ಮೊದಲಿಗೆ ಕಲೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಯಂತಹ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ಇದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು. ಮಾನವ ಪ್ರಯತ್ನದ ಯಾವುದೇ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದವರಿಗೂ ಈ ಗೌರವ ನೀಡುವ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಯಿತು.

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳು:

• ಇದು ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವವಾಗಿದೆ.
• ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು 1954ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.
• ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
• ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದವರಿಗೆ ಪದಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವೃತ್ತಿ ಅಥವಾ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ.
• ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸಾಧನೆ ಮತ್ತು ದೇಶಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ನೀಡಬೇಕೆಂಬ ನಿಯಮವಿಲ್ಲ. ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡದೇ ಇರುವ ಸಂದರ್ಭಗಳೂ ಇವೆ.

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಮಹತ್ವ

ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನ ಜ್ಞಾನ, ಪರಿಶ್ರಮ ಮತ್ತು ಸೇವೆಯ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ತರಬಹುದು. ಇಂತಹ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಗೌರವಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ. ಭಾರತ ರತ್ನವು ದೇಶಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವದ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾಗಿದೆ.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ವಿಜ್ಞಾನಿಯೊಬ್ಬರ ಸಂಶೋಧನೆ ದೇಶದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ನೆರವಾಗಬಹುದು. ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞರ ಕೆಲಸ ಅನೇಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಜೀವನದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಬಹುದು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರ ಸೇವೆ ದೇಶದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

2. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಆರು ಮಂದಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಹೆಸರುಗಳು, ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ವರ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿಯನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದು.

ಕ್ರ.ಸಂ.	ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯ ಹೆಸರು	ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ	ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ
1	ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್	1954	1962–1967
2	ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್	1962	1950–1962
3	ಡಾ. ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್	1963	1967–1969
4	ವರಾಹಗಿರಿ ವೆಂಕಟ ಗಿರಿ (V. V. Giri)	1975	1969–1974
5	ಡಾ. ಎ. ಪಿ. ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ	1997	2002–2007
6	ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ	2019	2012–2017

ಈ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಒಂದು ವಿಷಯ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಆರು ಮಂದಿಯೂ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗುವ ಮೊದಲೇ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದರೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿಯಾದ ನಂತರ ಈ ಗೌರವ ದೊರೆಯಿತು.

3. ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ: 1954
ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ: 1962ರಿಂದ 1967ರವರೆಗೆ
ಗುರುತು: ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ, ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಎರಡನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ

ಜೀವನ ಪರಿಚಯ

ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರು 1888ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 5ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಭಾರತದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ, ಶಿಕ್ಷಕ, ಲೇಖಕ ಮತ್ತು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರಾಗಿದ್ದರು. ಭಾರತೀಯ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಮುಂದೆ ಪರಿಚಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಅವರು ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು.

ಚಿಕ್ಕಂದಿನಿಂದಲೇ ಓದಿನಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದ ಅವರು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ನೀಡಿದರು. ಭಾರತೀಯ ತತ್ವಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ವಿಚಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿ ವಿವರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಗಳಿಸಿದರು.

ಅವರು ಹಲವು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಆಂಧ್ರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಮತ್ತು ಬನಾರಸ್ ಹಿಂದೂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಹೆಸರು ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಅವರ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಬೋಧನಾ ಶೈಲಿ ಅನೇಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಯಿತು.

ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ

ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಕೇವಲ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಅಂಕ ಗಳಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಉದ್ಯೋಗ ಪಡೆಯುವುದಲ್ಲ. ಶಿಕ್ಷಣವು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಚಿಂತನೆ, ನೈತಿಕತೆ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಬೇಕು ಎಂದು ಅವರು ನಂಬಿದ್ದರು.

ಶಿಕ್ಷಕರು ಪಾಠ ಹೇಳುವುದಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಬಾರದು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಯೋಚಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು ಮತ್ತು ಅವರಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಬೆಳೆಸಬೇಕು ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಅವರು ಹೊಂದಿದ್ದರು.

ಭಾರತೀಯ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳ ಕುರಿತು ಅವರು ಹಲವು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಬರಹಗಳು ಭಾರತೀಯ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಇತರ ದೇಶಗಳ ಜನರಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಲು ನೆರವಾದವು.

ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಸೇವೆ

ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರು ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ನಂತರ 1952ರಿಂದ 1962ರವರೆಗೆ ಭಾರತದ ಉಪರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದರು. 1962ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಎರಡನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು.

ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಅವರು ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಹುದ್ದೆಯ ಗೌರವವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಅವರ ಪಾಂಡಿತ್ಯ, ಶಾಂತ ಸ್ವಭಾವ ಮತ್ತು ವಿಚಾರಶೀಲತೆ ಜನರ ಗಮನ ಸೆಳೆದವು.

ಭಾರತ ರತ್ನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಕರ ದಿನ

ಡಾ. ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರಿಗೆ 1954ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಅವರು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗುವ ಮೊದಲು ಈ ಗೌರವ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಸಾಧನೆ ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು.

ಅವರ ಜನ್ಮದಿನವಾದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 5ರಂದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ದಿನ ಶಿಕ್ಷಕರ ಸೇವೆಯನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ ಅವರಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಒಬ್ಬ ಶಿಕ್ಷಕರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪಾಠ ಹೇಳುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಶಿಸ್ತು, ಸತ್ಯನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಯನ್ನೂ ಕಲಿಸಿದರೆ, ಅದು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಬಹಳ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ. ಶಿಕ್ಷಣದ ಇಂತಹ ಮಹತ್ವವನ್ನು ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರ ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು.

ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳು

• ಜನನ: 5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1888.
• ಭಾರತ ರತ್ನ: 1954.
• ಭಾರತದ ಎರಡನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ.
• ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ: 1962–1967.
• ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 5ರಂದು ಶಿಕ್ಷಕರ ದಿನ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು: ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ.

4. ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ: 1962
ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ: 1950ರಿಂದ 1962ರವರೆಗೆ
ಗುರುತು: ಭಾರತದ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ

ಜೀವನ ಪರಿಚಯ

ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರು 1884ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 3ರಂದು ಬಿಹಾರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ವಕೀಲರಾಗಿದ್ದು, ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು.

ಅವರು ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿ ಕಾನೂನು ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಆದರೆ ದೇಶದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯ ಮೀಸಲಿಟ್ಟರು.

ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ವಿಚಾರಗಳು ಅವರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದ್ದವು. ಸರಳ ಜೀವನ ನಡೆಸುವುದು, ಜನರಿಗಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ದೇಶದ ಹಿತಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದು ಅವರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಪ್ರಮುಖ ಗುಣಗಳಾಗಿದ್ದವು.

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರ

ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಡಳಿತದ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಜನರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿಯೂ ಅವರು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರೂ ದೇಶದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು.

ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು

ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರು ಮಹತ್ವದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಸಂವಿಧಾನ ರಚನೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಆಲಿಸಿ ಸಭೆಯ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು.

ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನವು ನ್ಯಾಯ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗೆ ಆಧಾರವಾಗಿದೆ. ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರ ಪಾತ್ರ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.

ಭಾರತದ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ

ಭಾರತವು 1950ರ ಜನವರಿ 26ರಂದು ಗಣರಾಜ್ಯವಾದಾಗ ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರು ದೇಶದ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾದರು. 1952ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಮತ್ತೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ 1962ರವರೆಗೆ ಈ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

ಎರಡು ಅವಧಿಗಳ ಕಾಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಭಾರತದ ಏಕೈಕ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂಬ ವಿಶೇಷತೆ ಅವರಿಗಿದೆ. ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾರತದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬಲಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರಿಗೆ 1962ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಈ ಗೌರವ ನೀಡಲಾಯಿತು.

ಒಂದು ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ಜನರ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ನ್ಯಾಯಯುತವಾಗಿ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದು ಮುಖ್ಯ. ವಿವಿಧ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಆಲಿಸಿ ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದ ಅವರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಈ ಉದಾಹರಣೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳು

• ಜನನ: 3 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1884.
• ಭಾರತ ರತ್ನ: 1962.
• ಭಾರತದ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ.
• ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ: 1950–1962.
• ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು.
• ಎರಡು ಅವಧಿಗಳ ಕಾಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದ ಏಕೈಕ ವ್ಯಕ್ತಿ.

5. ಡಾ. ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ: 1963
ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ: 1967ರಿಂದ 1969ರವರೆಗೆ
ಗುರುತು: ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಮೂರನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ

ಜೀವನ ಪರಿಚಯ

ಡಾ. ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್ ಅವರು 1897ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 8ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞ, ಚಿಂತಕ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಕರಾಗಿದ್ದರು. ಶಿಕ್ಷಣದ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಬದಲಾವಣೆ ತರಬಹುದು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಅವರಿಗಿತ್ತು.

ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಶಿಸ್ತು, ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಳಜಿ ಬೆಳೆಸಬೇಕು ಎಂದು ಅವರು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಪ್ರಕಾರ ಶಿಕ್ಷಣವು ಪುಸ್ತಕದ ಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗವಾಗುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿರಬೇಕು.

ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ

ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್ ಅವರು ಜಾಮಿಯಾ ಮಿಲ್ಲಿಯಾ ಇಸ್ಲಾಮಿಯಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಶಿಕ್ಷಣ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಂತನೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಗೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ.

ಅವರು ಅಲಿಗಢ ಮುಸ್ಲಿಂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದೊಂದಿಗೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅನುಭವವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು. ನಂತರ ಬಿಹಾರದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ

ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್ ಅವರು 1962ರಿಂದ 1967ರವರೆಗೆ ಭಾರತದ ಉಪರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದರು. 1967ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮೂರನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾದರು. ಅವರು ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಮುಸ್ಲಿಂ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದರು.

ಭಾರತದಂತಹ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ದೇಶದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಧರ್ಮ, ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಜನರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಬದುಕುತ್ತಾರೆ. ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಂವಿಧಾನದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಗೌರವವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರ ಆಯ್ಕೆಯೂ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿತು.

ಅವರು 1969ರ ಮೇ 3ರಂದು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೇ ನಿಧನರಾದರು. ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ನಿಧನರಾದ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಎಂಬ ದಾಖಲೆಯೂ ಅವರಿಗಿದೆ.

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಡಾ. ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್ ಅವರಿಗೆ 1963ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಉಪರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ ಅವರು ಈ ಗೌರವ ಪಡೆದರು.

ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಅಂಕ ಗಳಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಉಪಯುಕ್ತರಾಗುವ ಗುಣಗಳನ್ನೂ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬ ವಿಚಾರವನ್ನು ಅವರ ಶಿಕ್ಷಣ ಚಿಂತನೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಹುದು.

ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳು

• ಜನನ: 8 ಫೆಬ್ರವರಿ 1897.
• ಭಾರತ ರತ್ನ: 1963.
• ಭಾರತದ ಮೂರನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ.
• ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ: 1967–1969.
• ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಮುಸ್ಲಿಂ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ.
• ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವದ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದರು.
• ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ನಿಧನರಾದರು.

6. ವರಾಹಗಿರಿ ವೆಂಕಟ ಗಿರಿ (V. V. Giri)

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ: 1975
ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ: 1969ರಿಂದ 1974ರವರೆಗೆ
ಗುರುತು: ಕಾರ್ಮಿಕ ಚಳವಳಿಯ ನಾಯಕ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ

ಜೀವನ ಪರಿಚಯ

ವರಾಹಗಿರಿ ವೆಂಕಟ ಗಿರಿ ಅವರನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು 1894ರ ಆಗಸ್ಟ್ 10ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ರಾಜಕಾರಣಿ, ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಟಕ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಕರಾಗಿದ್ದರು.

ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳು, ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಟನೆಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅವರು ಮಹತ್ವ ನೀಡಿದರು. ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ನ್ಯಾಯಯುತ ವೇತನ, ಸುರಕ್ಷಿತ ಕೆಲಸದ ವಾತಾವರಣ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಸಂಘಟಿತರಾಗುವ ಅವಕಾಶ ದೊರೆಯಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅವರ ನಿಲುವಾಗಿತ್ತು.

ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಸೇವೆ

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕೆಲಸದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಹಕ್ಕುಗಳು ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಗಿರಿ ಅವರು ಕಾರ್ಮಿಕ ಚಳವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು.

ಕಾರ್ಮಿಕರು ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗದಾತರ ನಡುವೆ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಉಂಟಾದಾಗ ಮಾತುಕತೆ ಮತ್ತು ಸಂವಾದದ ಮೂಲಕ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಅವರು ಒತ್ತಿಹೇಳಿದರು. ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅವರು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಮಿಕ ನಾಯಕರಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡರು.

ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನ

ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ ಅವರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದರು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಾನಂತರ ವಿವಿಧ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.

ಅವರು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ, ಕೇರಳ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯಗಳ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ನಂತರ ಭಾರತದ ಉಪರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾದರು.

1969ರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ಅವರು ಉಪರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಹುದ್ದೆಗೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದರು. ಅದೇ ವರ್ಷ ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು.

ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಭಾರತ ರತ್ನ

ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ ಅವರು 1969ರಿಂದ 1974ರವರೆಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ದೇಶವು ಹಲವು ರಾಜಕೀಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಕಂಡಿತು. ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಅವರು ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.

1975ರಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ದೇಶದ ರಾಜಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಈ ಗೌರವವನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಒಂದು ಕಾರ್ಖಾನೆಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ವೇತನ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ, ಅವರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ತಮ್ಮ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಡಬಹುದು. ಮಾತುಕತೆಯ ಮೂಲಕ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಪರಿಹಾರ ಹುಡುಕಬಹುದು. ಕಾರ್ಮಿಕರ ಸಂಘಟನೆ ಮತ್ತು ಹಕ್ಕುಗಳ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಈ ಉದಾಹರಣೆ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.

ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳು

• ಜನನ: 10 ಆಗಸ್ಟ್ 1894.
• ಭಾರತ ರತ್ನ: 1975.
• ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ.
• ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ: 1969–1974.
• ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕ ಚಳವಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವರು.
• ಭಾರತದ ಉಪರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು.

7. ಡಾ. ಎ. ಪಿ. ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ: 1997
ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ: 2002ರಿಂದ 2007ರವರೆಗೆ
ಗುರುತು: ವಿಜ್ಞಾನಿ, ಭಾರತದ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಮಾನವ ಮತ್ತು ಜನರ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ

ಜೀವನ ಪರಿಚಯ

ಡಾ. ಅವುಲ್ ಪಕೀರ್ ಜೈನಲಾಬ್ದೀನ್ ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರು 1931ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15ರಂದು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ರಾಮೇಶ್ವರಂನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಸರಳ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಅವರು ಪರಿಶ್ರಮ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದರು.

ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೇ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದ ಕಲಾಂ ಅವರು ತಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ ಏರೋಸ್ಪೇಸ್ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು.

ಅವರ ಜೀವನವು ಕಷ್ಟಗಳು ಬಂದರೂ ಪ್ರಯತ್ನ ಬಿಡಬಾರದು ಎಂಬ ಪಾಠವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಸರಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಿಂದ ಬಂದ ಅವರು ತಮ್ಮ ಪರಿಶ್ರಮದ ಮೂಲಕ ವಿಜ್ಞಾನಿ, ಲೇಖಕ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆದರು.

ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ

ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರು ಭಾರತದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆ (ISRO) ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಸಂಶೋಧನೆ ಹಾಗೂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆ (DRDO) ಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು.

ಉಪಗ್ರಹ ಉಡಾವಣಾ ವಾಹನಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಕ್ಷಿಪಣಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಕೊಡುಗೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರನ್ನು “ಭಾರತದ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಮಾನವ” (Missile Man of India) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸ್ವಾವಲಂಬಿಯಾಗಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅವರ ಆಶಯವಾಗಿತ್ತು. ಭಾರತೀಯ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಮೇಲೆ ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಶ್ವಾಸವಿತ್ತು.

ಯುವಜನರಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ

ಕಲಾಂ ಅವರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುವುದನ್ನು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವಕರು ದೊಡ್ಡ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಬೇಕು, ಅವುಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಶ್ರಮಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಮೇಲಿನ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು.

ಅವರ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ಭಾಷಣಗಳು ಅನೇಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿವೆ. ವಿಜ್ಞಾನ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ದೇಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಯುವಜನರು ಭಾಗವಹಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅವರು ನೀಡಿದರು.

ಕನಸು ಕಾಣುವುದಷ್ಟೇ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆ ಕನಸನ್ನು ನನಸಾಗಿಸಲು ಶಿಸ್ತು, ಪರಿಶ್ರಮ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಅಭ್ಯಾಸವೂ ಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರ ಜೀವನದಿಂದ ಕಲಿಯಬಹುದು.

ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ

ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರು 2002ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ 11ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾದರು. 2002ರಿಂದ 2007ರವರೆಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

ಅವರ ಸರಳ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಅನುಭವದಿಂದ ಜನರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರನ್ನು “ಜನರ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ” (People’s President) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರಿಗೆ 1997ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಅವರು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗುವ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಮೊದಲು ಈ ಗೌರವ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಗೌರವಿಸಲಾಯಿತು.

ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಬೇಕೆಂಬ ಗುರಿ ಹೊಂದಿರುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯೊಬ್ಬನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ, ತಪ್ಪುಗಳಿಂದ ಕಲಿತು, ತನ್ನ ಗುರಿಯ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗಿದರೆ ಉತ್ತಮ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಕಲಾಂ ಅವರ ಜೀವನವು ಇಂತಹ ಪ್ರಯತ್ನದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳು

• ಜನನ: 15 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1931.
• ಭಾರತ ರತ್ನ: 1997.
• ಭಾರತದ 11ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ.
• ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ: 2002–2007.
• ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹೆಸರು: ಭಾರತದ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಮಾನವ.
• ಜನರ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಎಂದೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧರು.
• ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು: ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ, ರಕ್ಷಣಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ.

8. ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ: 2019
ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ: 2012ರಿಂದ 2017ರವರೆಗೆ
ಗುರುತು: ಅನುಭವಿ ರಾಜಕಾರಣಿ ಮತ್ತು ಭಾರತದ 13ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ

ಜೀವನ ಪರಿಚಯ

ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ ಅವರು 1935ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 11ರಂದು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕಾರಣಿ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಕರಾಗಿದ್ದರು. ಹಲವು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ರಾಜಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಅನುಭವ ಅವರಿಗೆ ಇತ್ತು.

ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಪ್ರಮುಖ ಸಚಿವ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಅವರು ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕತೆ, ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಯಂತಹ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದ ಬಗ್ಗೆ ಅವರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಇತ್ತು.

ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಹುದ್ದೆಗಳು

ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಬಾರಿ ಸಂಸದರಾಗಿದ್ದು, ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.

ಅವರು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ದೇಶದ ಬಜೆಟ್, ಆರ್ಥಿಕ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸು ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಪಾತ್ರ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿತ್ತು.

ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಭದ್ರತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳಿದ್ದರೆ, ವಿದೇಶಾಂಗ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಇತರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಭಾರತದ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಕೆಲಸವಿದೆ.

ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಅನುಭವವು ಅವರಿಗೆ ದೇಶದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು.

ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ

ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ ಅವರು 2012ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ 13ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾದರು. ಅವರು 2012ರಿಂದ 2017ರವರೆಗೆ ಈ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಅವರು ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಸಂಸತ್ತು, ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಅನುಭವ ಉಪಯುಕ್ತವಾಯಿತು.

ಅವರು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಷಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಸಂವಿಧಾನದ ಮಹತ್ವ, ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಅಗತ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ ಅವರಿಗೆ 2019ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಅವರು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿಯಾದ ನಂತರ ಈ ಗೌರವ ಪಡೆದರು. ಭಾರತದ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಗೆ ನೀಡಿದ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು.

ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ವಿವಿಧ ಇಲಾಖೆಗಳ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರೆ, ಆಡಳಿತದ ಬಗ್ಗೆ ಉತ್ತಮ ಅನುಭವ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಆ ಅನುಭವವು ನಂತರ ದೊಡ್ಡ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನವನ್ನು ಈ ಉದಾಹರಣೆಯ ಮೂಲಕ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳು

• ಜನನ: 11 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1935.
• ಭಾರತ ರತ್ನ: 2019.
• ಭಾರತದ 13ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ.
• ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿ: 2012–2017.
• ಹಣಕಾಸು, ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು.
• ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘ ಅನುಭವ ಹೊಂದಿದ್ದರು.

9. ಆರು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಕೊಡುಗೆಗಳ ಹೋಲಿಕೆ

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಈ ಆರು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಹೋಲಿಸಿದಾಗ ದೇಶಕ್ಕೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಒಂದೇ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯ ಹೆಸರು	ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಷೇತ್ರ	ಮುಖ್ಯ ಕೊಡುಗೆ
ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್	ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ	ಭಾರತೀಯ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದರು.
ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್	ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ	ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಮತ್ತು ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.
ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್	ಶಿಕ್ಷಣ	ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದರು.
ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ	ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳು	ಕಾರ್ಮಿಕ ಚಳವಳಿ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.
ಎ. ಪಿ. ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ	ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ	ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಮತ್ತು ಕ್ಷಿಪಣಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದರು.
ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ	ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ	ಹಣಕಾಸು, ರಕ್ಷಣೆ, ವಿದೇಶಾಂಗ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು.

ಈ ಸಾಧಕರ ಜೀವನದಿಂದ ಕಲಿಯಬಹುದಾದ ಮುಖ್ಯ ಪಾಠವೆಂದರೆ, ಶಿಕ್ಷಣ, ವಿಜ್ಞಾನ, ರಾಜಕೀಯ, ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳು ಅಥವಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ—ಯಾವುದೇ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರೂ ದೇಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ನೆರವಾಗಬಹುದು.

10. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದಾಗ ಅವರ ಹುದ್ದೆ ಯಾವುದು?

ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹೆಸರು, ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ವರ್ಷ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಬರಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನೆನಪಿಡುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು.

ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯ ಹೆಸರು	ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದಾಗಿನ ಸ್ಥಿತಿ
ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್	ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗುವ ಮೊದಲು, ಉಪರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ.
ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್	ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, 1962ರಲ್ಲಿ.
ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್	ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗುವ ಮೊದಲು, ಉಪರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ.
ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ	ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿಯಾದ ನಂತರ.
ಎ. ಪಿ. ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ	ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗುವ ಮೊದಲು.
ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ	ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿಯಾದ ನಂತರ.

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆಯಲು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿರಬೇಕು ಎಂಬ ನಿಯಮವಿಲ್ಲ. ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಆರು ಮಂದಿ ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಗೌರವ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

11. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು

11.1 ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವ

ಭಾರತ ರತ್ನವು ದೇಶದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅಸಾಧಾರಣ ಸಾಧನೆ ಮತ್ತು ದೇಶಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶ.

11.2 ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಸಾಧಕರಿಗೆ ಗೌರವ

ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ವಿಜ್ಞಾನ, ಕಲೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದವರು ಈ ಗೌರವ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

11.3 ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದವರ ಜೀವನವನ್ನು ಓದುವುದರಿಂದ ಪರಿಶ್ರಮ, ಶಿಸ್ತು, ಜ್ಞಾನ, ದೇಶದ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಳಜಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಮಹತ್ವ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ.

11.4 ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ವರ್ಷವನ್ನು ನೆನಪಿಡಿ

ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ವರ್ಷದ ಬಗ್ಗೆ ನೇರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಬರಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ವರ್ಷವನ್ನು ಜೋಡಿಯಾಗಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ.

12. TET, CTET, KARTET, GPSTR ಮತ್ತು HSTR ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳು

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ವಿಷಯವು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಪರೀಕ್ಷೆಯ ತಯಾರಿಗಾಗಿ ಈ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ.

1. ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ – ಭಾರತ ರತ್ನ.
2. ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಆರಂಭವಾದ ವರ್ಷ – 1954.
3. ಭಾರತದ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ – ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್.
4. ಭಾರತದ ಎರಡನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ – ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್.
5. ಭಾರತದ ಮೂರನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ – ಡಾ. ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್.
6. ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ – ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ.
7. ಭಾರತದ 11ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ – ಡಾ. ಎ. ಪಿ. ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ.
8. ಭಾರತದ 13ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ – ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ.
9. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ – 1954.
10. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ – 1962.
11. ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ – 1963.
12. ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ – 1975.
13. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ – 1997.
14. ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ – 2019.
15. ಶಿಕ್ಷಕರ ದಿನಾಚರಣೆ – ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 5.
16. ಭಾರತದ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಮಾನವ – ಎ. ಪಿ. ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ.
17. ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವರು – ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ.
18. ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದವರು – ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್.
19. ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು – ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್.
20. ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು – ಡಾ. ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್.

13. ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (FAQs)

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಭಾರತ ರತ್ನ ಎಂದರೇನು?

ಉತ್ತರ: ಭಾರತ ರತ್ನವು ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ದೇಶಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಮಾನವ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಅಸಾಧಾರಣ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಮೂಲಕ ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು?

ಉತ್ತರ: ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು 1954ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಎಷ್ಟು ಮಂದಿ?

ಉತ್ತರ: ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಆರು ಮಂದಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದವರು ಯಾರು?

ಉತ್ತರ: ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರು 1954ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದರು. ಅವರು 1962ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾದರು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಭಾರತದ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಯಾರು?

ಉತ್ತರ: ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರು ಭಾರತದ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರಿಗೆ ಭಾರತ ರತ್ನ ಯಾವಾಗ ನೀಡಲಾಯಿತು?

ಉತ್ತರ: ಅವರಿಗೆ 1962ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಶಿಕ್ಷಕರ ದಿನವನ್ನು ಯಾವಾಗ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ?

ಉತ್ತರ: ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 5ರಂದು ಶಿಕ್ಷಕರ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರ ಜನ್ಮದಿನವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಡಾ. ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್ ಯಾವ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು?

ಉತ್ತರ: ಅವರು ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞರಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು. ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದರು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ ಯಾವ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವರು?

ಉತ್ತರ: ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ ಅವರು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕ ಚಳವಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕರು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಭಾರತದ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಮಾನವ ಎಂದು ಯಾರನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ?

ಉತ್ತರ: ಡಾ. ಎ. ಪಿ. ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರನ್ನು ಭಾರತದ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಮಾನವ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 11: ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರಿಗೆ ಭಾರತ ರತ್ನ ಯಾವಾಗ ನೀಡಲಾಯಿತು?

ಉತ್ತರ: ಅವರಿಗೆ 1997ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಅವರು 2002ರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾದರು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 12: ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ ಯಾವುದು?

ಉತ್ತರ: ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ ಅವರಿಗೆ 2019ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 13: ಭಾರತದ ಎಲ್ಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಿಗೂ ಭಾರತ ರತ್ನ ದೊರೆತಿದೆಯೇ?

ಉತ್ತರ: ಇಲ್ಲ. ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದವರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಮಾತ್ರ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 14: ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾರು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ?

ಉತ್ತರ: ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 15: ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆಯಲು ವ್ಯಕ್ತಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿರಬೇಕೇ?

ಉತ್ತರ: ಇಲ್ಲ. ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿರಬೇಕೆಂಬ ನಿಯಮವಿಲ್ಲ. ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

14. ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಬಹು ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs)

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು?

A) 1947
B) 1950
C) 1954
D) 1962

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: C) 1954

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಭಾರತದ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಯಾರು?

A) ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್
B) ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್
C) ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್
D) ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: B) ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್

ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಶಿಕ್ಷಕರ ದಿನಾಚರಣೆಯನ್ನು ಯಾರ ಜನ್ಮದಿನದಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ?

A) ಎ. ಪಿ. ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ
B) ಡಾ. ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್
C) ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್
D) ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: C) ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್

ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಭಾರತದ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಮಾನವ ಎಂದು ಯಾರನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ?

A) ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ
B) ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ
C) ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್
D) ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: B) ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ

ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಯಾರು?

A) ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ
B) ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್
C) ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್
D) ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: A) ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ

ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಡಾ. ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್ ಅವರಿಗೆ ಭಾರತ ರತ್ನ ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ದೊರೆಯಿತು?

A) 1954
B) 1962
C) 1963
D) 1975

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: C) 1963

ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ವರ್ಷ ಯಾವುದು?

A) 1997
B) 2002
C) 2017
D) 2019

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: D) 2019

ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಯಾರು?

A) ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ
B) ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್
C) ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ
D) ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ

ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: A) ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ

15. ಸಮಾರೋಪ

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ, ಶಿಕ್ಷಣ, ವಿಜ್ಞಾನ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಉತ್ತಮ ಅರಿವು ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಡಾ. ಸರ್ವಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರು ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಗಳಿಸಿದರು. ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ಡಾ. ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್ ಅವರು ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದರು. ವಿ. ವಿ. ಗಿರಿ ಅವರು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಡಾ. ಎ. ಪಿ. ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರು ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಗೌರವ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರು. ಪ್ರಣಬ್ ಮುಖರ್ಜಿ ಅವರು ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

ಈ ಆರು ಮಹನೀಯರ ಜೀವನದಿಂದ ದೇಶಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಒಂದೇ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ, ವಿಜ್ಞಾನ, ರಾಜಕೀಯ ಅಥವಾ ಸಮಾಜ ಸೇವೆ—ಯಾವುದೇ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರೂ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಬಹುದು.

TET, CTET, KARTET, GPSTR, HSTR ಮತ್ತು ಇತರ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿರುವ ಹೆಸರುಗಳು, ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ವರ್ಷಗಳು, ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಅವಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ವರ್ಷ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನೆನಪಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಬಹು ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಲು ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಭಾರತ ರತ್ನ ಪಡೆದ ಮಹನೀಯರ ಜೀವನವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ದೇಶದ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹಲವು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೂ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ.